De toekomst van een Anderlechtse school in vier bedrijven
Aimi Hayashi is een Japans-Chinese freelance architecte die zich in Hasselt gevestigd heeft. Na zes jaar bij Kengo Kuma & Associates in Tokio verhuisde Aimi naar België, aangetrokken door de Vlaamse kunst en cultuur. Aan de UHasselt behaalde ze een Master of Interior Architecture (Adaptive Reuse), met grootste onderscheiding.
De bouwplaats als theaterpodium
Voor Aimi is herbestemming of renovatie geen duaal voor-en-nagegeven, maar een voortdurend en evoluerend proces. ‘Ik was verrast door de publieke openheid van Belgische bouwplaatsen. In Japan wordt een gebouw pas onthuld als het voltooid is. Ik maakte al snel een vergelijking met podiumkunsten en begon bouwmomenten te bekijken als een stedelijke scenografie. Dat perspectief leidde me naar het idee van een procesgebaseerde adaptatie. In mijn thesis onderzoek ik hoe niet enkel de architectuur, maar ook het transformatieproces “ontworpen” kan worden, toegepast op een kunstacademie in Anderlecht.’
Renovatie als continu proces
Die academie bestaat uit een cluster van gebouwen, elk met een eigen geschiedenis. Voor de renovatie stelt Aimi een gefaseerde aanpak voor in plaats van één grootschalige ingreep, als een theaterstuk in meerdere bedrijven. Het doel is om de school stap voor stap naar een flexibele en toekomstbestendige toestand te brengen, met behoud van haar kenmerkende ruimtelijke en historische gelaagdheid. Aimi: ‘Dankzij die aanpak kunnen de activiteiten in de academie gewoon blijven doorgaan. Een procesgebaseerde adaptatie maakt een project flexibel.’
Ouverture zonder finale
Elk van de vier “theatrale bedrijven” heeft een fuctionele strategie. In de eerste fase wordt een schuur een zichtbare constructiehub. Daarna gaat de openluchtparking ondergronds en wordt het ongebruikte gebouw omgevormd tot klaslokalen. In het derde bedrijf wordt de voormalige parking een groene gemeenschappelijke ruimte en in de laatste fase voorziet haar plan in terrassen, een daktuin en nieuwe zichtlijnen, die de binnenplaats activeren als een collectief podium.
Letterlijk je plan trekken
Voor de visualisatie van haar ontwerp moest Aimi van nul beginnen. ‘Er zijn geen bestaande plannen beschikbaar, en dus moest ik elke schets en elk plan met de hand tekenen. Voor elk bedrijf ontwierp ik maquettes en schreef ik een theaterscript om het voorstel te versterken. Ik maakte zelfs een “archief van stedelijke scenografie” met schetsen van bouwstraatbeelden, om hun compositie, mechanismen en ruimtelijke kwaliteiten te begrijpen. Eigenlijk reflecteert alles wat ik handmatig maakte ook het idee van het proces.’
Eeuwig in beweging
Aimi concludeert: ‘Dit project streeft geen finaliteit na. Voor mij blijft de academie eeuwig onvoltooid en continu in evolutie. Haar complexiteit moet een katalysator zijn voor het kunstonderwijs en de interactie met de gemeenschap. Er gebeurt of verandert altijd iets, in alle openheid en transparantie, te midden van de omgeving.’
Aimi Hayashi, 0471 41 44 67, hayashi.aimi10@gmail.com